Lojmanlarıyla,
Özel okullarıyla,
Deniziyle, ikinci ve üçüncü plajlarıyla,
Kamyondan bozma otobüsleriyle,
Sinemalarıyla,
Çay bahçeleriyle,
Ortanca kokan cadde ve sokaklarıyla,
Yavru kurtları trampet takımlarıyla,
Bayramlarıyla,
Ramazan gecelerinde sokakları gezen gırnatalı, kemanlı, davullu., köçekli mehter takımlarıyla;
Deli Çetin’iyle,
Posta Mehmet’iyle,
Sucu Bayram’ıyla,
Osman İpekçi’siyle,
Nevzat Çavuş’uyla,
Fehmi Dayı’yla,
Doktor Refik’iyle,
Fuat Üçüncü’süyle,
Çamlı’sıyla,
Kızılsuyu’yla,
Yayla’sı, Rat’ı, Aşağı Kandilli’siyle
Kızılsu’daki top sahasıyla,
Madencisi, çavuşu, mühendisi, yöneticileriyle,
Mahallerindeki kardeşliğe dayanan o eşsiz dostluklarıyla,
Dayanışma alışkanlıklarıyla,
Bir kültürdür Kandilli
Yani tüm bu erdem ve özellikleri bir araya getiren de Ereğli Kömürleri İşletmesidir..
Bu kültürün temeli EKİ lojmanlarındaki komşuluklar ile başlayıp, maden ocaklarında, atölyelerde, bürolarda, sosyal işlerde devam ederek atılmış ve bugünlere taşınmıştır.
O eski yılların koynunda saklı kalan anılar ile yaşayan/yaşatılan Kandilli şimdi yeni bir dönüşüm içinde.
Kömürün bulunuşu ve üretiminden sonraki yıllarda ocaklarda yatılı çalışan gruplu (münavebeli) madencilerin kaldığı 92 pavyondaki bölgede önce Kuru Mahallesi (Pazaryeri) sivil yerleşim alanı (o yılların ticaret merkezi) olarak öne çıkarken, EKİ lojmanlarından sonra da Helvacı gölü çevresinde başlayan yapılaşma, Yenikuyu çevresinde devam etmiştir.
1986 yılında resmi kuruluşu yapılan ve 1987 yılında seçimleri gerçekleştirilerek önce Armutçuk adında sonrasında Kandilli adını alan belediye, Gökçeler Belediyesinin de katılımı ile bölgede ayakta durmaya çalışmaktadır. Ereğli-Zonguldak karayolunun Kandilli üzerinden sağlanan güzergahının 1970 li yıllarda değiştirilmesinin ardından cazibesini kaybeden ve var olan demiryolu sökülüp yok edilen Kandilli’de, son dönemde bazı iyi işler yapıldığını görmek mutluluk veriyor. İktidara mensup milletvekilinin babasının da eski yıllarda Kandilli’de maden çavuşu olması nedeniyle EKİ lojmanlarında yaşaması Kandilli’ye olan ilgisini artırıyor. Bu duygusal ilişki ile yerel yönetime öyle büyük destek sağlıyor ki, belediye başkanlığı koltuğunda sanki milletvekili oturuyor.
Son yıllarda Kandilli’deki dönüşüm EKİ lojmanlarından bir bölümünün satışı ile başlamış ve bu satışlar devam etmektedir. Kandilli EKİ lojmanlarıdır. Bu lojmanların satılmasının ardından mimarisinin aynı şekilde korunması konusunda yerel yönetim ödün vermeden, o kültürü sonraki kuşaklara bırakmayı kendilerine bir görev bilmelidir. Çamlı, Kızılsu, Aşağı Kandilli’ye de bu gözle bakılarak Kandilli’nin tarihi özellikleriyle turizmin bir araya getirilerek tanıtımını sağlanmasının yararlı olacağına inanırım. Varagelin dışında o eski hava hattının anlatımı turizm açısından büyük avantajlar sağlar elbette.
Kandilli kültürü çok büyüktür.
Kelimeler, cümleler, sayfalar yetmez anlatmaya.
O kültürün hep yaşayan ve yaşayacak olan manevi hazzını iliklerinde hissedenlerin anıları yıkılan yıkılmayan lojmanlarda saklıdır.
Kimi zaman uzaktan yakından gelip de Kandilli’nin mahalle ve sokaklarını dolaşanların gözyaşlarında boğulduğu unutulmaz anılarına olan saygının gereğidir tüm lojmanların bozulmadan korunması.
O yıkılan lokallerin bile yeniden inşa edilmesi hiç de zor değildir.
Neden olmasın!
Evet Kandilli bir kültürdür. Her “Ben Kandilliliyim” diyenin de bu kültürü her koşulda koruma, yaşatma sorumluluğu ve görevi vardır.
· Mahdut Mesuliyetli Ereğli Kömürleri İşletmesi (EKİ), 1983 yılında Türkiye Taşkömürü Kurumu (TTK) adını almıştır. Bu kararın acı bir yönü ise 1848 yılından bu yana Zonguldak’ı var eden Ereğli ve kömürlerinin ismi tarihten silinmiştir.
